قیمت مس امروز

قیمت مس امروز در بازار جهانی ۶٫۵۳ دلار برای هر پوند است و نسبت به روز قبل ۰٫۱۷٪ افزایش داشته است. مس، فلزی سرخ‌رنگ و هزاران‌ساله است که بشر از عصر مفرغ با آن آشناست؛ اما امروز، مس بیش از هر زمان دیگری به زندگی مدرن گره خورده است. سیم‌کشی برق خانه‌ها، موتورهای الکتریکی، لوله‌کشی ساختمان‌ها، تلفن همراه و رایانه، همه به مس وابسته‌اند. تحلیلگران بازار، مس را «دکتر مس» می‌نامند؛ چون قیمت آن به‌خوبی وضعیت سلامت اقتصاد جهانی را نشان می‌دهد: وقتی کارخانه‌ها پرکارند و ساخت‌وساز رونق دارد، تقاضای مس و قیمت آن بالا می‌رود. برای ایران هم، مس اهمیت ویژه‌ای دارد: ایران از دارندگان ذخایر بزرگ مس در جهان است و معدن سرچشمهٔ کرمان، از بزرگ‌ترین معادن مس روباز دنیاست. در این صفحه، کاربردهای مس، عرضه و تقاضا، نقش چین و گذار انرژی، و عوامل مؤثر بر قیمت آن را بررسی می‌کنیم.

قیمت مس امروز شنبه ۲ آبان ۱۴۰۵

قرارداد آتی مس در بورس کامکس نیویورک امروز، میان ۶٫۵۲ و ۶٫۵۳ دلار برای هر پوند معامله شد و آخرین قیمت آن ۶٫۵۳ دلار است. قیمت پایانی جلسهٔ قبل ۶٫۵۲ دلار بود و تغییر امروز +۰٫۱۷٪ است. علاوه بر کامکس، بورس فلزات لندن هم مرجع مهمی برای قیمت مس است که قیمت را به دلار برای هر تن اعلام می‌کند.

در سی روز گذشته، مس ۱۱ روز صعودی و ۱۴ روز نزولی داشته و میانگین حرکت روزانه‌اش ۰٫۸۰٪ بوده است. نوسان مس، معمولاً بیشتر از طلا و کمتر از نفت است؛ اما داده‌های اقتصادی چین و اخبار مربوط به معادن بزرگ، می‌توانند قیمت را در یک روز چند درصد جابه‌جا کنند.

تاریخچهٔ مس؛ از عصر مفرغ تا امروز

مس، از نخستین فلزاتی است که بشر استفاده کرد. شواهد باستان‌شناسی از استفادهٔ مس در فلات ایران، به هزاران سال پیش از میلاد بازمی‌گردد؛ تپهٔ سیلک کاشان و تل ابلیس کرمان، از قدیمی‌ترین مراکز ذوب مس در جهان‌اند. ترکیب مس با قلع، مفرغ را پدید آورد و دوره‌ای از تاریخ بشر را به نام «عصر مفرغ» رقم زد.

در دوران مدرن، با اختراع برق در قرن نوزدهم، تقاضای مس جهشی بزرگ داشت؛ چون مس بهترین رسانای مقرون‌به‌صرفه برای انتقال برق بود. از آن زمان، مس به یکی از مهم‌ترین فلزات صنعتی جهان تبدیل شد و این جایگاه را تا امروز حفظ کرده است.

زنجیرهٔ تولید مس؛ از سنگ معدن تا کاتد

تولید مس، فرایندی چندمرحله‌ای است. ابتدا سنگ معدن، که معمولاً کمتر از یک درصد مس دارد، استخراج و خرد می‌شود. سپس با فرایند «فلوتاسیون»، کنسانترهٔ مس با حدود ۲۵ تا ۳۰ درصد مس تولید می‌شود. کنسانتره در کارخانه‌های ذوب، به «آند» با خلوص حدود ۹۹ درصد تبدیل می‌شود و در نهایت، با پالایش الکتریکی، «کاتد» مس با خلوص ۹۹٫۹۹ درصد به دست می‌آید.

کاتد مس، محصول استانداردی است که در بورس‌های جهانی معامله می‌شود. کارخانه‌های ذوب، در ازای تبدیل کنسانتره به کاتد، «هزینهٔ تصفیه و پالایش» دریافت می‌کنند. کاهش این هزینه‌ها در سال‌های اخیر، به دلیل کمبود کنسانتره و رقابت شدید ذوب‌کنندگان چینی، نشانه‌ای از تنگی بازار مواد اولیه بوده است.

واحد قیمت مس؛ پوند و تن

در بورس کامکس نیویورک، قیمت مس به دلار برای هر «پوند» اعلام می‌شود؛ هر پوند حدود ۴۵۴ گرم است. در بورس فلزات لندن، قیمت به دلار برای هر «تن متریک» (هزار کیلوگرم) اعلام می‌شود. برای تبدیل قیمت پوندی به تنی، آن را در حدود ۲۲۰۴٫۶ ضرب کنید.

مثلاً اگر مس در کامکس، پنج دلار برای هر پوند باشد، معادل حدود یازده هزار دلار برای هر تن است. قیمت دو بورس، معمولاً نزدیک به هم است، اما گاهی به دلیل تعرفه‌ها، هزینهٔ حمل یا شرایط منطقه‌ای، فاصله‌ای میان آن‌ها ایجاد می‌شود.

چرا مس این‌قدر مهم است؟

مس، پس از نقره، بهترین رسانای الکتریسیته در میان فلزات است؛ اما بسیار ارزان‌تر از نقره است. این ویژگی، مس را به فلز اصلی سیم‌ها و کابل‌های برق تبدیل کرده است. مس همچنین رسانای خوب گرما، مقاوم در برابر خوردگی و شکل‌پذیر است؛ ویژگی‌هایی که آن را برای لوله‌کشی، رادیاتورها و تجهیزات صنعتی مناسب می‌کند.

بخش ساخت‌وساز، با سیم‌کشی، لوله‌کشی و سقف‌سازی، بزرگ‌ترین مصرف‌کنندهٔ مس است. شبکه‌های برق و زیرساخت انرژی، الکترونیک و لوازم خانگی، حمل‌ونقل و ماشین‌آلات صنعتی، دیگر بخش‌های مهم‌اند. به همین دلیل، تقاضای مس به‌شدت به رشد اقتصادی، ساخت‌وساز و سرمایه‌گذاری در زیرساخت وابسته است.

دکتر مس؛ شاخص سلامت اقتصاد

لقب «دکتر مس» به این دلیل است که قیمت مس، اغلب پیش از داده‌های رسمی، تغییرات چرخهٔ اقتصادی را نشان می‌دهد. وقتی سفارش‌های کارخانه‌ها افزایش می‌یابد و پروژه‌های ساخت‌وساز آغاز می‌شوند، تقاضای مس بالا می‌رود. برعکس، کاهش قیمت مس، می‌تواند نشانهٔ کندی اقتصاد باشد.

البته این شاخص، همیشه دقیق نیست. عوامل عرضه، مانند اعتصاب در معادن بزرگ یا محدودیت‌های صادراتی، و جریان سرمایهٔ سفته‌بازان، می‌توانند قیمت مس را مستقل از وضعیت اقتصاد جابه‌جا کنند. به همین دلیل، تحلیلگران مس را در کنار دیگر شاخص‌ها تفسیر می‌کنند.

چین؛ بزرگ‌ترین مصرف‌کنندهٔ مس

چین، حدود نیمی از مس تصفیه‌شدهٔ جهان را مصرف می‌کند. رشد سریع شهرنشینی، ساخت‌وساز و صنعت در چین، در دو دههٔ گذشته موتور اصلی تقاضای جهانی مس بوده است. به همین دلیل، داده‌های اقتصادی چین، از تولید صنعتی و ساخت‌وساز تا واردات مس، با دقت توسط معامله‌گران دنبال می‌شود.

رکود بازار مسکن چین در سال‌های اخیر، فشاری بر تقاضای مس وارد کرده است. اما سرمایه‌گذاری گستردهٔ چین در شبکهٔ برق، انرژی خورشیدی و خودروهای برقی، بخشی از این کاهش را جبران کرده است. چین همچنین بزرگ‌ترین ذوب‌کنندهٔ مس جهان است و کنسانترهٔ مس را از کشورهای مختلف وارد و تصفیه می‌کند.

گذار انرژی؛ موتور جدید تقاضا

گذار جهانی به انرژی‌های پاک، تقاضای مس را به‌شدت افزایش می‌دهد. یک خودروی برقی، حدود سه تا چهار برابر یک خودروی بنزینی مس دارد؛ به دلیل موتور الکتریکی، باتری و سیم‌کشی گسترده. نیروگاه‌های خورشیدی و بادی هم، به ازای هر مگاوات ظرفیت، مس بسیار بیشتری از نیروگاه‌های فسیلی مصرف می‌کنند.

گسترش شبکه‌های برق برای انتقال انرژی تجدیدپذیر، ایستگاه‌های شارژ خودروهای برقی و مراکز دادهٔ هوش مصنوعی، تقاضای دیگری برای مس ایجاد می‌کنند. برخی تحلیلگران، مس را «نفت جدید» گذار انرژی می‌نامند و پیش‌بینی می‌کنند تقاضای آن در دهه‌های آینده به‌طور چشمگیری افزایش یابد.

عرضهٔ مس؛ شیلی، پرو و کنگو

شیلی، بزرگ‌ترین تولیدکنندهٔ مس جهان است و حدود یک چهارم مس معدنی جهان را تولید می‌کند. معدن «اسکوندیدا» در شیلی، بزرگ‌ترین معدن مس جهان است. پرو، جمهوری دموکراتیک کنگو، چین و آمریکا، دیگر تولیدکنندگان بزرگ‌اند. کنگو، در سال‌های اخیر با سرمایه‌گذاری چینی، تولید خود را به‌سرعت افزایش داده است.

یکی از چالش‌های عرضهٔ مس، کاهش «عیار» معادن قدیمی است؛ یعنی مقدار مس موجود در هر تن سنگ معدن، با گذشت زمان کم می‌شود و استخراج همان مقدار مس، به سنگ بیشتر، انرژی بیشتر و هزینهٔ بالاتر نیاز دارد. همچنین، راه‌اندازی یک معدن جدید مس، از کشف تا تولید، معمولاً بیش از ده سال طول می‌کشد.

اعتصاب‌ها، سیاست و ریسک عرضه

عرضهٔ مس، به رویدادهای سیاسی و اجتماعی در کشورهای تولیدکننده حساس است. اعتصاب کارگران در معادن بزرگ شیلی و پرو، اعتراضات جوامع محلی، تغییر قوانین مالیاتی و حق امتیاز، و بی‌ثباتی سیاسی در کنگو، بارها تولید را مختل کرده‌اند. در ۲۰۲۳، تعطیلی معدن «کبره پاناما» پس از اعتراضات گسترده، حدود یک و نیم درصد عرضهٔ جهانی را از بازار خارج کرد.

این ریسک‌ها، باعث می‌شوند بازار مس حتی با پیش‌بینی‌های دقیق عرضه، غافلگیر شود. هر خبر دربارهٔ اختلال در یک معدن بزرگ، می‌تواند قیمت را در یک روز به‌طور محسوسی بالا ببرد.

کسری عرضهٔ ساختاری

ترکیب رشد تقاضا به دلیل گذار انرژی و محدودیت‌های عرضه، باعث شده بسیاری از تحلیلگران، کسری ساختاری در بازار مس را در دههٔ آینده پیش‌بینی کنند. سرمایه‌گذاری ناکافی در معادن جدید در دههٔ گذشته، پس از افت قیمت‌ها در ۲۰۱۵ و ۲۰۱۶، به این نگرانی دامن زده است.

اما پیش‌بینی کسری، همیشه به رشد پایدار قیمت منجر نمی‌شود. کاهش رشد اقتصادی چین، جایگزینی مس با آلومینیوم در برخی کاربردها و افزایش بازیافت، می‌توانند اثر کسری را تعدیل کنند. قیمت آلومینیوم را برای مقایسه دنبال کنید.

مس در ایران؛ سرچشمه و فملی

ایران از دارندگان ذخایر بزرگ مس در جهان است. معدن مس سرچشمه در استان کرمان، از بزرگ‌ترین معادن مس روباز جهان، و معادن میدوک و سونگون، از مهم‌ترین معادن کشورند. «شرکت ملی صنایع مس ایران»، با نماد «فملی» در بورس تهران، بزرگ‌ترین تولیدکنندهٔ مس کشور و یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های بورسی ایران است.

قیمت جهانی مس، مستقیماً بر درآمد و سودآوری شرکت‌های مسی ایران اثر می‌گذارد. وقتی مس جهانی گران می‌شود، سهام فملی و دیگر شرکت‌های مرتبط معمولاً مورد توجه قرار می‌گیرند. به همین دلیل، سرمایه‌گذاران بورس تهران، قیمت مس را با دقت دنبال می‌کنند. شاخص کل بورس تهران هم، به دلیل وزن بالای شرکت‌های کامودیتی‌محور، به قیمت فلزات حساس است.

صادرات مس ایران و نرخ ارز

ایران، بخشی از تولید مس خود را به صورت کاتد، کنسانتره و محصولات مسی صادر می‌کند. درآمد ارزی حاصل از این صادرات، یکی از منابع ارز غیرنفتی کشور است. تحریم‌ها، دسترسی به بازارهای جهانی و انتقال درآمدها را دشوار کرده‌اند، اما صادرات مس همچنان ادامه دارد.

قیمت فروش مس در بورس کالای ایران، بر اساس قیمت جهانی و نرخ ارز تعیین می‌شود. پس هم قیمت جهانی مس و هم نرخ دلار در ایران، بر درآمد شرکت‌های مسی و قیمت محصولات مسی در بازار داخلی اثر دارند. نرخ دلار را در کنار مس دنبال کنید.

بورس‌های مس؛ لندن، نیویورک و شانگهای

سه بورس اصلی، قیمت مس جهانی را تعیین می‌کنند. بورس فلزات لندن، قدیمی‌ترین و مهم‌ترین مرجع جهانی است. بورس کامکس نیویورک، مرجع بازار آمریکا و بورس آتی شانگهای، مرجع بازار چین است. اختلاف قیمت میان این بورس‌ها، فرصت‌هایی برای معاملات آربیتراژ و جابه‌جایی فیزیکی مس ایجاد می‌کند.

در ۲۰۲۵، تهدید و اعمال تعرفه‌های آمریکا بر واردات مس، فاصلهٔ بی‌سابقه‌ای میان قیمت کامکس و لندن ایجاد کرد؛ معامله‌گران مس را با سرعت به آمریکا منتقل کردند تا پیش از اعمال تعرفه، از قیمت بالاتر کامکس بهره ببرند. این رویداد، نشان داد سیاست‌های تجاری چقدر می‌توانند بر بازار مس اثر بگذارند.

موجودی انبارها

موجودی مس در انبارهای ثبت‌شدهٔ بورس‌های لندن، کامکس و شانگهای، یکی از شاخص‌های مهم وضعیت عرضه و تقاضاست. کاهش موجودی‌ها، نشانهٔ تقاضای قوی یا عرضهٔ ضعیف است و معمولاً از قیمت حمایت می‌کند. افزایش موجودی‌ها، اثر معکوس دارد.

این داده‌ها به‌طور روزانه یا هفتگی منتشر می‌شوند و معامله‌گران آن‌ها را دنبال می‌کنند. البته بخش بزرگی از مس جهان، در انبارهای غیرثبت‌شده و نزد مصرف‌کنندگان نگهداری می‌شود؛ پس موجودی بورس‌ها، تنها بخشی از تصویر است.

بازیافت مس

مس، از معدود فلزاتی است که بدون از دست دادن کیفیت، بارها قابل بازیافت است. تخمین زده می‌شود بخش بزرگی از مسی که تاکنون استخراج شده، هنوز در حال استفاده است. بازیافت، حدود یک سوم عرضهٔ مس جهان را تأمین می‌کند و با افزایش قیمت، سهم آن بیشتر می‌شود.

ضایعات مس، از سیم‌ها و لوله‌های قدیمی تا تجهیزات الکترونیکی، ارزش بالایی دارد. در ایران هم، بازار ضایعات مس فعال است و قیمت آن، تابع قیمت جهانی و نرخ ارز است. سرقت کابل‌های مسی، به دلیل ارزش بالای این فلز، در بسیاری از کشورها مشکلی رایج است.

مس در برابر آلومینیوم؛ جایگزینی محدود

وقتی مس گران می‌شود، صنعت به دنبال جایگزین‌های ارزان‌تر می‌رود. آلومینیوم، با وزن کمتر و قیمت پایین‌تر، در برخی کاربردها مانند کابل‌های فشار قوی، رادیاتورهای خودرو و برخی سیم‌کشی‌ها، جایگزین مس شده است. اما رسانایی آلومینیوم کمتر از مس است و برای انتقال همان مقدار برق، به سیم ضخیم‌تری نیاز دارد.

در بسیاری از کاربردهای حساس، مانند موتورهای الکتریکی کوچک، الکترونیک و سیم‌کشی ساختمان‌ها، مس هنوز جایگزین مناسبی ندارد. همین موضوع، کشش تقاضای مس را نسبت به قیمت پایین نگه می‌دارد؛ یعنی حتی با گرانی مس، مصرف آن به‌سرعت کاهش نمی‌یابد.

مس و دلار آمریکا

مانند دیگر کالاها، مس به دلار قیمت‌گذاری می‌شود و قدرت دلار بر آن اثر دارد. تضعیف دلار، مس را برای خریداران با ارزهای دیگر ارزان‌تر می‌کند و معمولاً از قیمت آن حمایت می‌کند. نرخ بهره هم، از طریق اثر بر رشد اقتصادی و هزینهٔ نگهداری موجودی، بر مس اثر دارد.

سیاست‌های محرک اقتصادی، به‌ویژه در چین، از عوامل مهم دیگرند. هر بستهٔ محرک بزرگ چین برای زیرساخت یا مسکن، معمولاً به جهش قیمت مس منجر می‌شود؛ چون بازار انتظار افزایش تقاضا را دارد.

مس در کنار طلا، آلومینیوم و نفت

جدول مقایسه، مس را کنار دیگر فلزات و کالاها قرار می‌دهد. مس معمولاً با فلزات صنعتی مانند آلومینیوم و نیکل هم‌جهت حرکت می‌کند، اما رفتار آن با طلا متفاوت است؛ طلا در بحران‌ها رشد می‌کند، در حالی که مس در رکود افت می‌کند.

«نسبت مس به طلا»، شاخصی است که برخی تحلیلگران برای سنجش انتظارات رشد اقتصادی استفاده می‌کنند؛ افزایش این نسبت، نشانهٔ خوش‌بینی به اقتصاد است. قیمت اونس طلا و نیکل را هم دنبال کنید.

ارزش مقادیر مختلف مس به دلار

با قیمت امروز، یک پوند مس ۷ دلار و ده پوند نزدیک ۶۵ دلار ارزش دارد. برای مقادیر بیشتر، به جدول زیر نگاه کنید؛ یک قرارداد استاندارد کامکس، ۲۵ هزار پوند است.

روند مس در یک ماه و یک سال

مس در سی روز گذشته −۰٫۱۱٪ تغییر کرده است. نمودار ماهانه، نوسان‌های روزانه را نشان می‌دهد.

طی دوازده ماه، مس پایین‌ترین قیمت پایانی را با ۴٫۹۵ دلار در ۱۳ آبان ۱۴۰۴ و بالاترین را با ۶٫۸۳ دلار در ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ ثبت کرد. فاصلهٔ امروز تا آن قله −۴٫۳۷٪ است و یک سال پیش، هر پوند مس حدود ۴٫۹۷ دلار بود.

بازدهی مس در افق‌های مختلف

مس در یک هفته −۱٫۹۸٪، در سه ماه +۴٫۱۶٪، در شش ماه +۶٫۸۱٪ و در یک سال +۳۱٫۴۲٪ تغییر کرده است.

در سال گذشته، بزرگ‌ترین رشد یک‌روزهٔ مس +۵٫۱۸٪ در ۹ بهمن ۱۴۰۴ و بزرگ‌ترین افت −۵٫۱۸٪ در ۸ دی ۱۴۰۴ بوده است.

عمق افت‌های مس

نمودار افت از سقف، فاصلهٔ قیمت مس از اوج‌های قبلی را در یک سال اخیر نشان می‌دهد. مس، به دلیل حساسیت به چرخهٔ اقتصادی، در دوره‌های رکود افت‌های قابل توجهی را تجربه می‌کند.

مس در افق بلندمدت

نخستین قیمت مس در آرشیو ما، ۳٫۵۹ دلار در ۳ آبان ۱۴۰۲ است و مس از آن زمان +۸۱٫۸۷٪ تغییر کرده است.

جدول سالانه، عملکرد مس را سال به سال نشان می‌دهد:

اشتباه‌های رایج در تفسیر قیمت مس

اولین اشتباه، مقایسهٔ قیمت پوندی کامکس با قیمت تنی لندن بدون تبدیل واحد است. اشتباه دوم، فرض اینکه مس مانند طلا، پناهگاه بحران است؛ در حالی که مس در رکود معمولاً افت می‌کند. اشتباه سوم، نادیده گرفتن نقش چین؛ داده‌های اقتصادی چین، اغلب از هر عامل دیگری برای مس مهم‌ترند.

اشتباه چهارم، تمرکز صرف بر روایت بلندمدت گذار انرژی و نادیده گرفتن چرخه‌های کوتاه‌مدت اقتصادی؛ مس حتی با چشم‌انداز بلندمدت مثبت، می‌تواند در کوتاه‌مدت افت‌های شدیدی داشته باشد.

جمع‌بندی

مس امروز ۶٫۵۳ دلار برای هر پوند معامله می‌شود. مس، فلز ستون‌فقرات اقتصاد مدرن و گذار انرژی است و قیمت آن، شاخصی از سلامت اقتصاد جهانی به شمار می‌رود. تقاضای چین، رشد خودروهای برقی و انرژی‌های پاک، محدودیت‌های عرضه و سیاست‌های تجاری، عوامل اصلی تعیین قیمت‌اند. برای ایران، با معادن بزرگ مس و شرکت‌های بورسی مرتبط، قیمت جهانی مس اهمیت اقتصادی مستقیم دارد.

قیمت روزانهٔ مس و دیگر فلزات صنعتی را در معامله ۲۴ دنبال کنید.